واحد
موتور
دوچرخه
جمع
سهم
کاری
224758
93339
22853
14548
40881
14855
73783
43546
528526
56.18
تحصیلی
64464
92595
1261
177206
94723
9104
6823
32098
318275
18.11
خرید
62083
59107
4154
3012
38441
228
13516
20794
201335
07.7
کارشخصی
89279
69927
5595
3543
33991
557
16322
8629
227844
00.8
تفریحی
83997
82689
3957
4062
36385
662
15752
11949
239453
41.8
بازگشتبه خانه
367611
373411
29900
44048
249792
24185
121899
121220
1332067
78.46
جمع
892193
771067
67720
86420
494214
49591
248095
238237
2847537
100
سهم
31.33
27.08
2.38
3.03
17.36
1.74
8.71
8.37
100
_
جدول شماره (2-1) برآورد سفرهای روزانه شهروندان شهر اصفهان به تفکیک وسیله نقلیه و هدف سفر،سال 1387
در طی سالهای اخیر، شهر اصفهان با همه امتیازاتی که برای آن بر شمرده شد به سوی گسترش معابر، خیابان ها و بزرگراه های شهری به تبعیت از نقش اتومبیل محوری حرکت نموده است و کمتر به فضاهای پیاده، مسیرهای دوچرخه و یا سبز راه ها پرداخته شده است. (اپلیارد97،1382, 76).
بنابراین، در سال های اخیر متولیان مدیریت شهری در راستای حل بخشی از مشکلات ترافیکی و مقابله با آلودگی های زیست محیطی، سعی در ترویج فرهنگ پیاده روی و دوچرخه سواری نمودند که از جمله این اقدامات می توان به طراحی مسیرهای ویژه دوچرخه سواری در شهر اصفهان اشاره نمود (مهندسین مشاور راه های طلایی،2,1385) .
شهر اصفهان با حجم بالا و تراکم زیاد جمعیت به عنوان یکی از کلان شهرهای ایران محسوب می شود که در صدد است تا با راه اندازی مترو (در آینده نزدیک) و دوچرخه سواری، ترافیک شهری و مشکلات ناشی از آن را کاهش دهد. هدف از ایجاد این مسیرها در بافت تاریخی شهر کاهش ترافیک شهری و افزایش استفاده از دوچرخه و رونق گردشگری با دوچرخه است. تعداد سفرهای انجام شده در اصفهان که از نظر مسافت طی شده در محدوده 1 تا 2 کیلومتر هستند در طول روز 17100 مورد در سال 1385 است و با توجه به رقم ارائه شده توسط مشاورین درسال 1378که حدودا 15000 سفر در روز می باشد می توان به این نتیجه رسید که سفرهایی که در محدود 0 تا 5 کیلومتر هستندکاملا قابلیت تبدیل به یک مد قدرت مند حمل و نقل را دارا می باشند (همان, 12).
در جدول شماره (2-2) وضعیت عمومی ایستگاه های دوچرخه شهر اصفهان نشان داده شده است.
جدول شماره (2-2) وضعیت عمومی ایستگاههای دوچرخه شهر اصفهان (توزیع جغرافیایی در مناطق چهارده گانه)
ردیف
نام ایستگاه
منطقه شهرداری
تعداد دوچرخه موجود(سالم)
خروجی دوچرخه در روزهای غیر تعطیل
خروجی دوچرخه در روزهای تعطیل
رده سنی غالب استفاده کنندگان
1
باغ غدیر
4
30
20
100
35-5
2
پل خواجو
3
50
60
100
40-20
3
سه راه سیمین
13
30
55
40
40-20
4
مطهری اصفهان
1
30
50
200
40-22
5
پل بزرگمهر
4
30
30
60
25-20
6
میدان لاله
14
25
15
30
40-18
7
رزمندگان
8
45
40
35
50-25
8
میدان ملک شهر
8و12
35
20
50
50-30
9
جنوب پل فلزی
5
45
55
150
60-30
10
میدان انقلاب
1و3
43
150
300
30-18
11
دروازه دولت
1و3
43
90
120
60-18
12
چهار سوق
1
34
50
30
60-30
13
میدان امام
3
50
80
150
35-18
14
خیابان فیض
6
33
40
70
60-20

البته می توان دوچرخه را به عنوان مد جایگزین و یا مد مکمل سایر مدهای حمل و نقل در محدوده سقف 0 تا 5 کیلومتر به حساب آورد. حال با یک حساب سر انگشتی ساده و با فرض این که 60% افرادی که از دوچرخه استفاده می کنند، تصمیم بگیرند که از وسیله نقلیه شخصی برای سفرهای 0 تا 5 کیلومتری خود استفاده کنند و با فرض ضریب سرنشین 5/1 برای اصفهان، متوجه می شویم که روزانه حدود 6850 وسیله نقلیه شخصی به کل وسایل نقلیه اصفهان اضافه می گردد. در این میان از کل سفرهای انجام شده با دوچرخه حدود 5/17 درصد با هدف کار انجام می گردند و این تعداد سفر که بیشترین سهم از کل سفرهای انجام شده توسط دوچرخه را دارا می باشد سفرهای ثابت و مستمر هستند. این گونه سفرها به علاوه سفرهای تحصیلی زمینه مساعدی را برای استقبال عموم مردم اصفهان از طرح مسیرهای دوچرخه سواری شهری را فراهم آورده است .در جدول زیر مشکلات ایستگاه های دوچرخه از دیدگاه متصدیان و شهروندان استفاده کننده از دوچرخه آورده شده است.
2-11-1-علل گرایش مردم اصفهان به دوچرخه
بدون شک عوامل زیادی درگرایش مردم این شهر به دوچرخه موثر هستند. موقعیت خاص جغرافیایی این شهر، عوامل اجتماعی- فرهنگی و عوامل اقتصادی در این گرایش نقش بسزایی دارند. مهم ترین علل گرایش مردم شهر به دوچرخه هستند که در ادامه بررسی شده اند.
الف- عوامل فرهنگی و تاریخی:
از حدود 90 سال پیش، دوچرخه در این شهر وجود داشته است و از آن موقع تا حالا فراگیرترین وسیله حمل و نقل درون شهری محسوب می شود. کمتر خانواری در این شهر می توان یافت که دوچرخه نداشته باشد. در واقع داشتن دوچرخه برای خانواده ها به سنت بدل شده است، به طوری که حتی خانواده هایی که از آن استفاده نمی کنند نیز اغلب دوچرخه دارند. وجود دوچرخه و ساخته شدن مسیرهای سبز راه برای دوچرخه سواران که کماکان 6 کیلومتر از آن وجود دارد به طور نسبی فرهنگ استفاده از دوچرخه را در شهر اصفهان به نسبت دیگر کلان شهرهای ایران تقویت کرده ولی به سطح استاندارد نرسانیده است (همان, 14).
ب- عوامل طبیعی:
از بین عوامل مختلف طبیعی، وضعیت توپوگرافی (شیب)، بارش و دما برای دوچرخه سوار اهمیت زیادی دارد و نامناسب بودن آن، دوچرخه سواری را بامشکلات مواجه خواهد ساخت. با توجه به اینکه دوچرخه وسیله ای است که با نیروی مستقیم دوچرخه سوار حرکت می کند، بنابراین در برابر شیبهای بالا بسیار حساس است. حداکثر شیبی که دوچرخه سوار می تواند تعادل را در آن حفظ کند، شیب 15 درصدی است. شرایط جلگه ای شهر اصفهان این مکان را برای دوچرخه سواران فراهم آورده است، و اختلاف شیب در آن به 5 درصد می رسد (مختاری ملک آبادی،1387،10).
به علت معتدل بودن شهر اصفهان امکان استفاده از دوچرخه در این شهر حداقل برای 10 ماه از سال وجود دارد. عامل دیگر آب و هوایی که می تواند بر دوچرخه سواری تأثیر داشته باشد، دماست (همان،11).
2-11-2-مسیرهای دوچرخه موجود در اصفهان

نکته مهم : در این سایت فقط تکه هایی از این پایان نامه به صورت رندم درج شده که ممکن است موقع انتقال از فایل ورد به داخل سایت عکس ها درج نشوند یا فرمول ها و نمودارها و جداول و … به هم ریخته درج شوند ولی در سایت منبع شما می توانید فایل کامل را با فرمت ورد و منابع و پیوست ها دنلود نمایید

برای ورود روی عکس زیر می توانید کلیک کنید :


متأسفانه مسیرهای موجود در سطح شهر اصفهان به لحاظ کمی نسبت به وسعت مناطق داخلی شهر اصفهان بسیار محدودند و نیاز به طراحی مسیرهای دوچرخه البته با فرهنگ سازی و انجام فعالیتهای زیر ساختی و رعایت معیارها و مطالعات بسیار دقیق دارد.در مطالعات صورت گرفته بر مسیرهای دوچرخه سواری در شهر اصفهان مشخص شده است که شهر اصفهان دارای 4 مسیر دوچرخه سواری به عبارت ذیل می باشد:
– مسیر کنار گذر خیابان مطهری که از میدان انقلاب تا پل فلزی آغاز می شود. این مسیر در جهت شرقی – غربی در کنار پیاده روهای شمالی و جنوبی خیابان طراحی شده است که با موزاییک های رنگی از قسمت پیاده رو جدا گشته است.
– مسیر خیابان چهار باغ عباسی در دو طرف مسیر پیاده رو ، وسط خیابان با دو گذر جداگانه با جهت شمالی – جنوبی در از میدان انقلاب تا میدان شهداءکه این قسمت با ارتفاع حدود 10سانتی متر از سطح پیاده رو جدا می گردد.
– مسیر خیابان آماده گاه، استانداری، سپه در کنار مسیر ماشین رو خیابان که با خطوط زرد رنگ از مسیر عبور ماشین رو جدا گشته است.
– مسیر خیابان آذر ازخیابان جابر انصاری تا اتوبان شهید چمران با جهت شمالی – جنوبی در دو طرف پیاده خیابان آذر ازخیابان جابر انصاری تا اتوبان شهید چمران با جهت شمالی – جنوبی در دو طرف پیاده روها طراحی شده است.(مختاری ملک آبادی,1387, 11)
2-12-قیاس پذیری شهر های اصفهان و آمستردام در گردشگری با دوچرخه
دلایلی که برای قیاس اصفهان با آمستردام موجب ترغیب نگارنده این عصر گردید ابعاد تاریخی، جغرافیایی، توپوگرافیک و مردم شناسی است که دارای تشابهات جالبی هستند از جمله اینکه اصفهان به عنوان توریستی ترین شهر شناخته شده ایران هم در بعد گردشگری داخلی و هم بعد خارجی است و دارای قدمت و آثار تاریخی و هنری با اهمیت و سابقه سیاسی درخشان به عنوان چند قرن پایتختی کشور است. از لحاظ جغرافیایی شهری با معماری اورگانیک با مرکزیت رودخانه با کانال های آبی مصنوعی منشعب از رودخانه است. به لحاظ توپوگرافیک شهر اصفهان به استثنای مناطق جنوبی آن دارای شیبی هموار و واقع در فضایی پست و جلگه ایست. به لحاظ مردم شناسی هم مردمانی شاد و اهل گردشگری و مقتصد دارد که همگی این عوامل تشابهات ریز و درشتی با آنچه در کشور هلند و شهر آمستردام موجود است به صورت زیر دارد: شهر آمستردام هم شهری است با قدمت طولانی که هنوز نقش پایتخت اقتصادی و فرهنگی هلند را بازی می کند و بسیاری بناهای تاریخی و آثار گردشگری را در خود جای داده است. این شهر همچون اصفهان در فضای کنار رودخانه ای بنا شده و توسعه یافته است با این تفاوت که حجم آب رودهای ورودی به این شهر و تعداد کانال های مصنوعی منشعب از آن و آبراهه های موجود در این شهر و قابلیت های قایق رانی و کشتی رانی در این شهر با اصفهان متفاوت است. شیب نزدیک به صفر در این شهر و فضای هموار و جلگه ای در این شهر همانند شهر اصفهان است.به لحاظ جمعیتی هم جمعیت شهر اصفهان با جمعیت شهر آمستردام به صورت تقریبی برابری می کند.
با توجه به مواردی که در بالا ذکر شد، ملقب بودن اصفهان به شهر دوچرخه ها در طول قرن گذشته و وجود اولین و طولانی ترین مسیر دوچرخه در شهر اصفهان دلایل کافی برای امکان قیاس پذیری دو شهر اصفهان و پایتخت دوچرخه های جهان یعنی آمستردام را فراهم ساخته است. به لحاظ تاریخ دوچرخه سواری هم شاهد تشابهات معناداری بین این دو شهر نیز هستیم از جمله اینکه به محض ورود دوچرخه به عنوان اختراعی نوین مردمان این دو شهر استقبال گسترده ای از آن به عمل آوردند هر چند که ورود دوچرخه به ایران و شهر اصفهان وقفه ای 50 ساله داشته است. بالا بودن میزان کاربری دوچرخه در طول سال های دهه های 20 و30 میلادی به مرز 45 درصدی می رسد که این مسأله هم در شهر اصفهان رکورد باورنکردنی 60 درصدی را در طول سال های دهه 30 و 40 شمسی به ثبت مرساند. روند ساخت و ورود خودروها در ایران و هلند با ضرب آهنگی سریع و تقریباً همزمان شروع شد و آثار مشابهی هم بر روی میزان استفاده از دوچرخه هم در هر دو شهر به همراه داشت و آن کاهش شدید استفاده از دوچرخه در این شهرها بود که این روند در اصفهان تا تاریخ معاصر عصر حاضر ادامه یافته است بطوری که باورش سخت است که در شهر مملو از خودروهایی که در کوچه و خیابان از سر و کول هم بالا می روند و این همه مشکلات